Polska polityka młodzieżowa

Polityka młodzieżowa powinna być spójna z narodowymi planami działań wobec dzieci, odwołującymi się do Konwencji Praw Dziecka.

Strategia państwa dla młodzieży ma pozwolić młodym ludziom na realizację ich planów życiowych - indywidualnych i grupowych oraz pomóc w znalezieniu swojego miejsca w społeczeństwie. Powinna mieścić się w ramach dialogu międzypokoleniowego, a także uwzględniać specyficzne potrzeby młodych. Państwo powinno otoczyć szczególną opieką młodzież z grup ryzyka.

Strategia obejmuje pięć kluczowych zagadnień. Są to:

1. Edukacja młodzieży
Podstawowym celem strategicznym państwa jest dążenie do coraz wyższej jakości i powszechności kształcenia. Konieczna jest poprawa jakości kształcenia w szkołach wiejskich i szkołach zawodowych. Dotyczy to zarówno warunków nauczania, jak i stopnia wyposażenia szkół. Należy podjąć działania upowszechniające nauczanie języków obcych, szczególnie języka angielskiego, w zasadniczych szkołach zawodowych. Obowiązkiem, który został przypisany państwu w dziedzinie edukacji, jest przygotowanie młodzieży do dorosłego życia, a szczególnie do życia zawodowego. Istnieje potrzeba powiązania kształcenia z potrzebami rynku pracy oraz rozbudzanie w młodzieży motywacji do ustawicznej nauki i przygotowywania się do życia w zmieniającym się świecie.

Wspomaganie rozwoju intelektualnego młodzieży powinno iść w parze z dbałością o rozwój fizyczny. Istnieje więc potrzeba rozwoju infrastruktury sportowej w całym kraju. Przedsięwzięcia z tym związane realizuje Ministerstwo Edukacji i Nauki.

2. Zatrudnienie
Od państwa oczekuje się wdrożenia polityki zatrudnienia młodych ludzi nie tylko skierowanej do absolwentów, ale również do całej populacji młodzieży. Szczególnej uwadze poleca się młodzież przebywającą poza systemem edukacji i pracy oraz młodzież przebywającą na długotrwałym bezrobociu.

Ważne jest, aby obok wykorzystywania programów pomocowych promować przedsiębiorczość, tworzyć nowe miejsca pracy, zachęcać pracodawców i pracowników do elastycznych form zatrudniania młodych ludzi oraz wspierać formy umożliwiające zdobywanie doświadczeń na rynku pracy.

Należy również przygotować młodzież do udziału w europejskim rynku pracy. Niezbędne jest sformułowanie polityki zatrudnienia na najbliższe 10 lat i opracowanie programów walki z bezrobociem młodzieży uwzględniające jej zróżnicowaną sytuację (uczniowie, absolwenci szkół średnich, studenci, młodzież wiejska, młodzież niepełnosprawna, młodzież z regionów zaniedbanych i biednych środowisk). Edukacja, szczególnie zawodowa, powinna być powiązana z potrzebami rynku pracy. Przygotowany przez Ministerstwo Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej program "Pierwsza praca" jest narzędziem walki z bezrobociem wśród młodzieży.

3. Uczestnictwo młodzieży w życiu publicznym
Należy zachęcać młodzież do uczestniczenia w procesie podejmowania decyzji na różnych szczeblach zarządzania społecznością i państwem, ze szczególnym uwzględnieniem społeczności lokalnych. Stworzenie możliwości stałych konsultacji z młodzieżą na temat ważnych społecznie problemów to zadanie dla administracji państwowej i samorządów terytorialnych. Dotyczy to młodzieży zrzeszonej, jak również nie zrzeszonej w organizacjach. Istnieje potrzeba stworzenia warunków do rozwoju uczestnictwa młodzieży w życiu społecznym i publicznym.

Należy wykorzystać zainteresowanie młodzieży przynależnością do organizacji sportowych i rozwijać sport powszechny.

Dla skutecznego uczestniczenia w procesie decyzyjnym ważny jest dostęp do informacji i umiejętność korzystania z nowoczesnych technologii komunikacyjnych. Poza istniejącym portalem Eurodesk należy rozbudowywać krajową sieć informacji młodzieżowej.

4. Czas wolny, kultura, sport, turystyka
Należy podjąć działania na rzecz zwiększenia dostępu do wypoczynku w miejscu zamieszkania oraz w formach wyjazdowych.

Istnieje konieczność rozszerzenia grupy adresatów zajęć pozalekcyjnych i pozaszkolnych (a w szczególności w kulturze i turystyce) o młodzież z problemami społecznymi.

Należy wspomagać organizacje i instytucje, które organizują wyjazdy wakacyjne i ferie młodzieży, a także turystykę rodzinną.

Koniecznym jest także wyrównywanie kompetencji kulturowych młodzieży wiejskiej, zaniedbanej i niepełnosprawnej. Nie można także zapominać o promocji talentów i twórczości młodzieżowej.

Należy rozwijać organizowanie czasu wolnego młodzieży przez sport, mając na uwadze, że jest on jednym z instrumentów edukacji. Niezbędnym się staje stworzenie rozwiązań systemowych, które będą zapobiegać działaniom wypaczającym ideę sportu tj. doping czy handel młodymi zawodnikami.

5. Zdrowie i profilaktyka
Stan zdrowia młodzieży polskiej nie odbiega od stanu zdrowia przeciętnego młodego Europejczyka. Jednakże system opieki zdrowotnej nad uczniem i studentem wymaga systematycznego doskonalenia.

Kolejne ważne zadanie to promocja wśród młodzieży zdrowego stylu życia, wolnego od uzależnień. W Polsce wzrasta liczba młodzieży nadużywającej alkohol, zwiększa się liczba młodych osób, szczególnie dziewcząt i młodych kobiet palących tytoń. Rośnie zagrożenie narkotykami (niemal co trzeci badany student próbował narkotyków). Wśród młodzieży niska jest świadomość zagrożenia HIV oraz niezbędne jest prowadzenie właściwej edukacji seksualnej.

Profilaktyka zdrowotna powinna być ściśle powiązana ze wspomaganiem przez państwo rozwoju wychowania fizycznego i sportu powszechnego.

Strategia Państwa dla Młodzieży zawiera harmonogram działań. Wiele z nich zostało już podjętych.

Priorytetem Strategii jest partnerskie włączenie młodzieży w realizację nowej polityki młodzieżowej. Zadaniem Biura ds. Młodzieży jest inspirowanie do działań w tym zakresie. Biuro czuwa nad tym, by przedstawiciele młodzieży byli włączani do prac w różnych gremiach decyzyjnych na poziomie państwa, regionu i lokalnym.
Przedstawiciele organizacji młodzieżowych uczestniczą w pracach Rady Działalności Pożytku Publicznego i Komitetach Monitorujących Programów Operacyjnych funduszy strukturalnych.

W Ministerstwie Edukacji Narodowej i Sportu funkcjonuje stały zespół roboczy przedstawicieli organizacji młodzieżowych, który pełni funkcję opiniodawczo-doradczą.

W bieżącym roku zaplanowano organizację wspólnie z Marszałkami Województw regionalnych debat młodzieżowych na temat: "Uczestnictwo młodzieży w życiu społecznym i publicznym drogą do rozwoju społeczeństwa obywatelskiego". Rozmowy młodzieży z przedstawicielami rządu, władz samorządowych i naukowców będą mogły przyczynić się do rozszerzenia strategii rozwoju województwa o zagadnienia poruszone na tych spotkaniach.

źródło: Biuro ds. Młodzieży przy MENiS

Ustawa o przedstawicielstwach młodzieży i ich uczestnictwie w życiu publicznym

Rozwój polityki młodzieżowej oraz działalności młodzieżowej w Polsce wspierają liczne instytucje i organziacje pozarządowe. 
Zapraszamy do odwiedzenia ich stron.